Oeroud schip uit de Bodensee lag zeven jaar in een badkuip om niet op te lossen

Het ophalen van historische houten voorwerpen uit het water is altijd een meedogenloze race tegen de klok. Zodra het oeroude hout na duizenden jaren op de bodem in aanraking komt met zuurstof en begint te drogen, klapt de celstructuur onherroepelijk in elkaar. Het hout verpulvert letterlijk voor je ogen tot waardeloos stof. Om dit horrorscenario te voorkomen bij het oudste vaartuig van de Duitse deelstaat Beieren namen onderzoekers destijds drastische en uiterst tijdrovende maatregelen.

Na de spectaculaire berging door een team van gespecialiseerde duikers is de ruim zes meter lange kano op een dieplader direct naar een zwaarbeveiligde buitenpost van de Archeologische Staatscollectie in München vervoerd. Daar is het gevaarte behoedzaam in een enorme en op maat gemaakte badkuip vol polyethyleenglycol gelegd. Dit is een complexe chemische stof die in de praktijk functioneert als een soort vloeibare was.

Chemische was voorkomt het verpulveren van het hout

Zeven volle jaren heeft de prehistorische vondst onafgebroken in deze substantie gedobberd. Tijdens dit langdurige proces heeft de vloeibare was langzaam het achtergebleven water in de houtcellen weggedrukt en de lege ruimtes volledig opgevuld. Nu de vloeistof eindelijk is uitgehard, behoudt het hout permanent zijn originele vorm en is het gered van de ondergang. Onlangs is het zware vaartuig met dikke sjorbanden uiterst voorzichtig uit het chemische bad gehesen.

De kano hangt momenteel in een speciaal geklimatiseerde tent om heel langzaam verder uit te druipen en te drogen. Archeologen controleren de luchtvochtigheid wekelijks met uiterste precisie via gevoelige sensoren. Ze willen koste wat kost voorkomen dat een te snel droogproces alsnog scheuren of ongewenste vervormingen in het antieke hout veroorzaakt. Volgens de Duitse experts gaat dit delicate droogproces nog minimaal een vol kalenderjaar in beslag nemen voordat het object veilig kan worden verplaatst.

Is de oeroude kano eigenlijk de zware kiel van een schip

Terwijl het geconserveerde hout langzaam droogt, laait de wetenschappelijke discussie over de daadwerkelijke functie van het vaartuig steeds verder op. Tijdens de allereerste presentatie uitten vooraanstaande archeologen al sterke twijfels over de theorie dat dit een simpele en opzichzelfstaande boomstamkano betreft. Met zijn specifieke platte vorm en opvallend ondiepe zijkanten zou een dergelijk vaartuig absoluut ongeschikt en zelfs levensgevaarlijk zijn op de woelige baren van de enorme Bodensee.

Verschillende onderzoekers vermoeden inmiddels dat het zes meter lange object de zware en robuuste kiel van een veel groter en zeewaardig schip is. Langs de randen van het bewaarde hout zijn kleine boorgaten en specifieke slijtplekken gevonden. Deze mysterieuze sporen suggereren sterk dat er in het verre verleden hoge houten planken aan het object waren vastgemaakt om de zijkanten van een volwaardig schip te vormen. Dit was overigens een zeer gangbare en geavanceerde scheepsbouwtechniek in de Europese bronstijd.

Een experimentele replica moet het historische raadsel oplossen

Om deze nieuwe en spannende theorie definitief in de praktijk te testen, start een lokaal museum in de regio komende zomer met een uiterst ambitieus experiment. Een team van gespecialiseerde ambachtslieden en experimentele archeologen gaat een exacte replica van de houten vondst nabouwen uit een massieve tweehonderd jaar oude eikenstam. Door hier vervolgens experimentele zijwanden op te monteren en de creatie in het diepe water van de Bodensee te lanceren, hopen de wetenschappers eindelijk het ware gezicht van dit mysterieuze vaartuig te onthullen.

Ondertussen draait de zoektocht naar een definitief en veilig onderkomen voor het originele schip op volle toeren. Musea die het peperdure object willen tentoonstellen moeten aan bizarre en uiterst strenge eisen voldoen. Een simpele glazen vitrine is absoluut uitgesloten. De toekomstige expositieruimte moet verplicht beschikken over een perfect en continu gemonitord klimaatbeheersingssysteem. Totdat de perfecte locatie is gevonden blijft het oudste schip van de regio veilig achter gesloten deuren bij de restauratieafdeling in München.