Damen wint megaorder: VS wil 35 Nederlandse landingsschepen

De Amerikaanse marine wil 35 nieuwe landingsschepen van de Nederlandse jachtbouwer Damen: een opvallende keuze.

Damen

Een opvallende deal voor Damen 

De keuze van de Verenigde Staten voor het Nederlandse LST100-ontwerp komt op een opvallend moment. Na maanden van rechtszaken en onderzoeken stond Damen vooral in het nieuws vanwege interne problemen, maar nu schuift de aandacht volledig naar iets anders: een spectaculaire internationale overwinning. De Amerikaanse marine en het US Marine Corps selecteerden het LST100 als hét ontwerp voor hun toekomstige medium landing ships, goed voor een mogelijke bestelling van maar liefst 35 schepen. Voor een Nederlandse scheepsbouwer is dit een deal van zeldzame omvang. 

Waarom de Amerikanen hun eigen ontwerp lieten vallen 

Het plan om een volledig nieuw Amerikaans landingsschip te ontwikkelen bleek in 2024 rechtstreeks op een budgetmuur af te stevenen. Ontwerpers kwamen met varianten die veel duurder waren dan haalbaar. Daarom besloot de marine het roer om te gooien en te kiezen voor bestaande, bewezen ontwerpen. Na een intensieve selectie van veertien kandidaten bleven er slechts twee opties over: een Amerikaans ontwerp en het Nederlandse LST100. 

Dat juist dit schip van Damen nu verkozen is, laat zien hoe compleet het pakket is. Een bereik van meer dan 3.400 zeemijl, een laaddek voor materieel, ruimte voor mariniers, een kraan, helikoptercapaciteit en de mogelijkheid om aan te landen op stranden zonder infrastructuur. Het klinkt misschien technisch, maar voor de Amerikaanse mariniers betekent het vooral dat zij sneller en flexibeler kunnen opereren in gebieden waar geen haven te bekennen is. 

Wat maakt het LST100 precies zo aantrekkelijk voor de VS? 

De Amerikaanse minister van Marine omschreef de keuze als een financieel gedisciplineerd besluit dat operationeel maximale waarde levert. En dat is precies de kracht van het LST100. Het is geen gigantisch oorlogsschip, maar juist een wendbare werkpaardklasse. De schepen kunnen zelfstandig troepen, voertuigen en voorraden vervoeren en direct aan land zetten. In de Indo-Pacific, waar eilanden en afgelegen kustlijnen het strijdtoneel bepalen, is dat geen luxe maar noodzaak. 

Binnen het US Marine Corps klinkt hetzelfde geluid. De nieuwe strategie richt zich op snelheid, bereik en bewegingsvrijheid. De LST100 past daar naadloos in, omdat het een niche vult tussen de enorme amfibische transportschepen en de kleinere landingsvaartuigen die minder capaciteit hebben. 

De schepen worden in de VS gebouwd, maar het ontwerp komt uit Nederland 

Een verrassend detail in het verhaal is dat de daadwerkelijke bouw in de Verenigde Staten zal plaatsvinden. Dat is verplicht volgens Amerikaanse wetgeving, maar het ontwerp blijft volledig Nederlands. Damen gaat het aanpassen zodat het voldoet aan de onderhouds- en reparatiestandaarden van de Amerikaanse marine. Het betekent dat een Nederlands ontwerp decennialang deel zal uitmaken van het Amerikaanse vlootbestand, zelfs al staat de scheepswerf straks niet in Vlissingen maar in Alabama of Louisiana. 

Voor Damen betekent dit wereldwijd aanzien. Na Australië, dat eerder acht schepen bestelde, is dit opnieuw een internationale overwinning op hoog niveau. Bovendien laat het zien dat Nederlandse maritieme engineering nog steeds meedraait in de absolute top, iets waar de sector de afgelopen jaren keihard aan moest werken. 

Nieuws